"Muốn có một cuộc cách mạng nhân tài phải phổ biến rộng khắp, phải làm cho cả nước biết được chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước", tiến sĩ Phan Quốc Việt, Giám đốc Trung tâm phát triển các kỹ năng con người Tâm Việt, nhận định.
- Đào tạo 175 cán bộ lãnh đạo quản lý là một phần trong mục tiêu của Dự án thí điểm phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng và sử dụng nguồn nhân lực tài năng. Tiến sĩ có suy nghĩ gì về nhóm đối tượng này?
- Tôi chỉ muốn nhấn mạnh một điều rằng: cần có cái nhìn, tư duy đúng đắn về nhà lãnh đạo. Khái niệm lãnh đạo hoàn toàn khác với quản lý, nhưng nhiều người vẫn chưa thể phân biệt được. Nhà lãnh đạo làm định hướng chiến lược, còn nhà quản lý thì thực thi cho đúng việc mà lãnh đạo đã đề ra. Lãnh đạo không quản lý, còn quản lý không lãnh đạo. Nhà lãnh đạo chỉ có thể thành công khi có những người tài gánh vác sự nghiệp. Ta có thể xem các nhà lãnh đạo Trung Quốc, Singapore, Thái Lan… trong việc thay đổi đất nước họ làm ví dụ.
- Theo dự án, nhận dạng tài năng lãnh đạo quản lý chỉ giới hạn ở những người trưởng thành hoặc đang công tác có tính chất quản lý. Ông nghĩ thế nào?
- Không ai có thể dạy nhân tài mãi được. Một trong những yêu cầu của tài năng là khả năng tự thu thập thông tin và giải quyết vấn đề, nghĩa là tự học, học suốt đời. Khả năng tự học được hình thành 50% trước 4 tuổi, 80% trước 8 tuổi. Phẩm chất của con người được hình thành trước 19 tuổi. Vì vậy, phải phát hiện năng lực sớm và tác động lên phẩm chất ở tuổi trước 19. Thực tiễn Việt Nam cho thấy rất nhiều nhà lãnh đạo cao cấp của ta được hình thành từ kinh nghiệm lãnh đạo Đội TNTP HCM, lãnh đạo Đoàn TNCS HCM. Trong việc đào tạo nói chung và đào tạo nhân tài nói riêng, vai trò gia đình là rất quan trọng. Không nên chỉ trông đợi và chỉ trích ngành giáo dục.
- Trong phần đào tạo, dự án nhấn mạnh tiêu chuẩn kỹ năng “thành thạo các kỹ năng hành chính như tin học văn phòng; tiếng Anh giao tiếp; kỹ năng lập chương trình kế hoạch…”. Tiến sĩ có nhận định gì?
- Hình như đây là các kỹ năng tối thiểu của người công chức trong thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chứ không phải là kỹ năng cho các nhà lãnh đạo tài năng. Lãnh đạo là người đứng đầu tổ chức thì phải đào tạo các kỹ năng như tư duy hệ thống, kỹ năng giải quyết vấn đề một cách sáng tạo...
- Còn tiêu chuẩn "là người có ý chí và quyết tâm làm giàu chính đáng” có ý nghĩa thế nào?
- Hiểu sai về doanh nhân thì không thể phát hiện, đào tạo và bổ nhiệm được. Nhà khoa học phát minh cho nhân loại, nhà thể thao mang vinh quang về cho đất nước… Họ không làm cái gì chỉ vì riêng mình cả. Doanh nhân cũng vậy. Thử hỏi Bill Gates tiêu dùng được bao nhiêu, và di chúc ông ta để lại tài sản chính cho xã hội hay là con mình? Phải hiểu doanh nhân tài năng là người có tài, hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh để làm ra nhiều tài sản cho xã hội. Ta có thể hiểu lãnh đạo là nhiệm vụ chứ không phải chức vụ và kinh doanh là làm lợi chứ không phải kiếm lợi. Hiểu đúng thì mới làm đúng được. Dự thảo dự án chỉ chú trọng đến doanh nghiệp nhà nước là chưa mang tầm quốc gia. Doanh nhân đích thực chỉ muốn làm giàu cho đất nước mang lại vinh quang cho đất nước như bao người ở các lĩnh vực khác.
- Trí lực Việt Nam đã được khẳng định, được minh chứng qua các kỳ thi học sinh giỏi quốc tế, cờ vua…. Nhưng tại sao nước ta lại tụt hậu?
- Thể lực của người Việt Nam so với khu vực thua xa, thế nhưng chúng ta lại dẫn đầu tại SEA Games 22. Tôi cho rằng đó là vì ý chí, màu cờ sắc áo, niềm tự hào của người Việt. Nếu những tài năng trẻ chăm chỉ rèn luyện và nhà nước có cơ chế đãi ngộ xứng đáng tôi tin chúng ta sẽ phát triển.
- Nhưng làm thế nào để có thể phát huy được nguồn nhân tài đó cho đất nước trong khi thực trạng “ô, dù” và quy trình thăng tiến kiểu “xếp hàng” còn phổ biến?
- Quy trình đề bạt sử dụng rất quan trọng. Tôi không muốn nói đến tiêu cực, nhưng với quy trình bỏ phiếu tín nhiệm hơi “tù mù” như hiện nay ta chỉ có được những người tròn trịa, kém sáng tạo. Và những người được đề bạt có thể đổ lỗi cho tổ chức vì họ “bị đề bạt”. Nhân tài muốn được đề bạt phải có chương trình hành động, phải hứa trước công chúng thực thi chương trình. Phải lựa chọn lãnh đạo theo chương trình hành động và giám sát chương trình hành động của họ thì đất nước mới phát triển được.
- “Nhân tài là nguyên khí quốc gia”. Phát hiện, đào tạo và sử dụng nguồn nhân tài cho đất nước, chỉ ĐH Quốc gia làm liệu đã hợp lý chưa?
- Phát hiện, bồi dưỡng và sử dụng nhân tài là đại sự quốc gia, là sự nghiệp của toàn Đảng, toàn dân. Muốn có một cuộc cách mạng nhân tài phải phổ biến rộng, phải làm cho cả nước biết được chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước. Mỗi người dân, mỗi cơ quan đều có nghĩa vụ và quyền lợi hiến kế hiến tài. Theo tôi nên lập viện nghiên cứu phát triển tài năng trực thuộc trung ương để có cách làm khách quan, chuyên nghiệp, bao quát. Nguồn:
Vnexpress.net Số lượt đọc:
240
-
Cập nhật lần cuối:
26/06/2007 03:24:49 PM | 